საყლაპავის იშვიათი დაავადებები

logoკარდიის ახალაზია
კარდიის ახალაზია წარმოადგენს საყლაპავის დაავადებას, როცა ყლაპვის დროს საყლაპავის ქვედა სფინქტერის მოდუნება არ ხდება, ხოლო საყლაპავის მკერდის ნაწილის ტონუსი დარღვეულია.
დაავადების ეტიოლოგია უცნობია. ძირითადად ავადდებიან 30_50წლის პაციენტები, ზოგჯერ აქვს ოჯახური (მემკვიდრული) ხასიათი. მიზეზი შეიძლება იყოს რელაქსაციური აპარატის დისფუნქცია.


დამახასიათებელი სიმპტომია დისფაგია. საწყის ეტაპზე დისფაგია ვითარდება მხოლოდ მაგარი საკვების მიღებისას, შემდეგ კი სითხის მიღების დროსაც. პროგრესირებადი დისფაგიის დროს პაციენტები წონაში იკლებენ. აღენიშნებათ რეგურგიტაციის განვითარება, მოჭერითი ხასიათის ტკივილები მკერდის ძვლის უკან, ხველა, მოხრჩობის შეგრძნება.
რენტგენოლოგიური გამოკვლევით ვლინდება:საყლაპავში დიდი რაოდენობის შიგთავსი, კუჭში კონტრასტის ევაკუაციის შეფერხება, საყლაპავის დისტალური ნაწილის გაფართოება, კუჭში ჰაეროვანი ბუშტის გაქრობა.
ენდოსკოპიით წარმოებს მეტაპლაზიური საეჭვო უბნების ბიოფსია. მკურნალობა -ძირითადად წარმოებს კუჭის კარდიის ხვრელის გაფართოება რეზინის ბალონით საყლაპავის ქვედა სფინქტრის კუნთების ნაწილობრივი გაწყვეტით. მკურნალობის გარეშე პროგნოზი მძიმეა. პროგნოზს აუარესებს საყლაპავის კიბოს და ასპირაციული პევმონიის მაღალი რისკი.
საყლაპავის დივერტიკული. საყლაპავის თიაქრის მსგავსი გამოდრეკაა. არჩევენ 2 სახის დივერტიკულს:
-ცენკერის-აღინიშნება საყლაპავის ზედა მიდამოში და ძირითადად ვითარდება საყლაპავის უკანა კედლის თანდაყოლილი სისუსტის შედეგად. საკმაოდ დიდი ზომისაა და მასში საკვები შეიძლება საკმაოდ დიდხანს შეჩერდეს. დამახასიათებელია ყლაპვის გაძნელება, არასასიამოვნო სუნი პირიდან, ნერწყვის და საკვების რეგურგიტაცია, ზოგჯერ ასპირაციული ბრონქიტის, ბრონქოექტაზიის, ფილტვის აბსცესის განვითარება.
-ტრაქციული დივერტიკული ლოკალიზებულია საყლაპავის შუა ან დისტალურ ნაწილებში. შეიძლება იყოს თანდაყოლილი ან განვითარდეს ანთებითი პროცესების ფონზე (ტუბერკულოზი); დისფაგია დამახასიათებელი არ არის.
მელორვეისის სინდრომი საყლაპავიდან სისხლდენა ღებინების ძლიერი შეტევის დროს. ხშირია ალკოჰოლური სიმთვრალის დროს.
საყლაპავის თანდაყოლილი მემბრანა კისრის მე-5 მე-6 მალის დონეზე შემაერთებელი ქსოვილოვანი აპკია. ვლინდება დისფაგიით მკვრივ საკვებზე, სპლენომეგალიით და რკინადეფიციტური ანემიით. მკურნალობა მდგომარეობს რეზინის ბალონით მემბრანის გაგანიერებაში.
შაცკის რგოლი (ქვედა რგოლი) ლოკალიზებულია საყლაპავ კუჭის საზღვარზე, თხელი შემაერთებელი ქსოვილოვანი აპკია, ხშირად ინკურნება ეზოფაგოსკოპიის გატარებით. ზოგჯერ მიმართავენ რგოლის გაგანიერებას რეზინის ბალონით.
საყლაპავის კიბო-ავთვისებიანი სიმსივნეების საერთო რაოდენობის 2%_ია და კუჭნაწლავის ტრაქტის ავთვისებიანი სიმსივნეების 7% ს შეადგენს. საყლაპავის კეთილთვისებიანი სიმსივნეები ძალიან იშვიათია და მიმდინარეობს უსიმპტომოდ.